GDYNIA

Gdynia Chwarzno — zbiorniki retencyjne na osiedlach „Sokółka” (A, B) i „Fort Forest” (C)





Zbiornik A powstał ok. 2002 r. i leży w naturalnej niecce pomiędzy budynkami dwóch części osiedla „Sokółka” w Gdyni-Chwarznie. Pomyślano go jako suchy zbiornik przyjmujący nadmiar wody opadowej z sąsiadującego z nim okrągłego zbiornika B. Pierwotnie w miejscu przeznaczonym na zbiornik A urządzono plac zabaw dla dzieci. Lecz w wyniku stopniowego zamulania się dna zbiornika, coraz częściej zalegała w nim woda, czyniąc plac zabaw w zasadzie bezużytecznym, i huśtawki, karuzele itp. przeniesiono w inne miejsce. W późniejszym okresie posadzono w nim rośliny szuwarowe. W lutym 2011 r. obfite opady deszczu spowodowały lokalne podtopienia. Po tym wydarzeniu zamontowano rurę odpływową na końcu zbiornika od strony lasu i odtąd po obfitych opadach nadmiar wody spływa do lasu. Przy maksymalnym wypełnieniu zbiornika głębokość nie przekracza 70-80 cm. Obecnie porośnięty jest coraz gęstszą trzciną i pałką szeroko- i wąskolistną, oraz kilkoma gatunkami innych roślin wodnych, przy braku roślin zanurzonych i z liśćmi pływającymi.

W wiosennych/letnich okresach suszy trwających dłużej niż 4-6 tygodni, zbiornik może całkowicie wyschnąć i wówczas dla kijanek płazów, które coraz intensywniej wykorzystują go do składania skrzeku, może on być pułapką ekologiczną. Bywało, np. w 2018 r., że złożony skrzek i kijanki ginęły z braku wody. Nie wiadomo jednak w jakim stopniu brak wody na tym stanowisku oddziałuje na larwy ważek. Tyle można powiedzieć, że w roku 2019 zbiornik był suchy od połowy kwietnia do połowy maja (mało deszczu jesienią 2018 i zima mało śnieżna), a wylinki znalazłem tylko ważek różnoskrzydłych, przeważnie szablaków. Larwy z jaj składanych latem 2018 r., np. przez nimfy stawowe, najwidoczniej nie przetrwały, bo ani nie znalazłem wylinek ani nie widziałem żadnego osobnika teneralnego tego gatunku. To samo dotyczy żagnicy wielkiej. Zbiornik jest również „domem” dla ryb (wpuszczono karasie) i kaczek krzyżówek. W roku 2018, zaczynając od połowy lipca zbadałem zbiornik pod kątem ważek mniej więcej raz na tydzień (od maja do tego czasu był wyschnięty). W 2019 roku monitorowałem go prawie codziennie od 1 czerwca (niemal cały maj był zimny) do początku października. W 2020 roku także monitorowałem zbiornik A prawie codziennie od maja do połowy października, a wczesną wiosną tego roku znalazłem larwy łątki dzieweczki. Pogoda tego lata była nieco chłodniejsza i wietrzna, więc najprawdopodobniej z tego powodu odnotowałem mniej gatunków (26) ważek niż w 2019 r. (34). W połowie sierpnia 2020 r., z braku deszczu przez prawie miesiąc zbiornik A wysychał, a 25 sierpnia cały obszar z wyjątkiem strefy szuwarów był suchy. Ważki znikły, choć jeden dzielny Aeshna cyanea jeszcze wciąż niestrudzenie bronił terytorium. Inne osobniki tego gatunku rozeszły się po okolicznym lesie, gdzie polowały. Na przełomie sierpnia i września ulewne deszcze szybko jednak wypełniły zbiornik A z powrotem, i wkrótce potem wróciły ważki, Ostatnie ważki — samce żagnicy sinej — widziałem w połowie października.

Zbiornik B powstał z dawnego oczka śródpolnego. W połowie pierwszej dekady XXI w. dno zbiornika został zabetonowane i brzegi umocnione faszyną. Od tego czasu funkcjonuje jako zbiornik retencyjny dla spływu powierzchniowy z ulic na osiedlu Sokółka w Gdyni Chwarznie. W tym czasie też powstało połączenie pozwalające na odpływ nadmiaru wody do zbiornika A. Do tej pory zbiornik B nigdy nie wyschnął całkowicie. Woda w nim jest zapewne lekko kwaśna, skoro obecnie pochodzi głównie z opadu atmosferycznego. Zbiornik ten także bywa zaśmiecone (np. butelkami, oponami), niemniej żyją w nim karasie, kaczki krzyżówki i płazy (tych ostatnich jednak dużo mniej niż przed zabetonowaniem dna). Ważki raczej tylko zalatują — ponieważ praktycznie brak w nim bowiem roślin wodnych, nie mają gdzie składać jaja. Jednak przy tym zbiorniku w 2020 r. znalazłem wylinkę żagnicy sinej, zatem samice pewnie składały jaja w już zbutwiałych słupkach od faszyny założonej 10-15 lat wcześniej. Niestety, w połowie października 2020 r. pojawiła się ekipa remontowa, która te zbutwiałe słupki oraz resztki starej faszyny usunęła, zastępując je nowymi. Zobaczymy więc jak to wpłynie na rozrodczość tej żagnicy.

Zbiornik C jest stosunkowo nowy (istnieje od kilku lat) i także został zaprojektowany jako basen retencyjny dla nowo powstającego osiedla. Nie ma fizycznego połączenia między nim a zbiornikami A i B. Natomiast rośliny wodne są, przede wszystkim tatarak, kosaciec żółty, pałka szerokolistna i krzaczki łozy. Ważki pojawiają się tu, nieraz wykazują behawior rozrodczy, w tym składanie jaj. Na przykład, w 2019 r. samice husarza władcy intensywnie składały jajka na zbutwiałych i unoszących się na wodzie liściach pałki i tataraku. Aeshna grandis musiała także złożyć wówczas jaja, choć tego nie zaobserwowałem. W następnym 2020 r. bowiem sfotografowałem wylinki tego gatunku i, niestety, niekompletnie przeobrażony Anax imperator. Mała liczebność ważek na tym zbiorniku oraz ich efemeryczność w dużej mierze wynika z niestabilnego poziomu wody. Pojawiają się dopóki woda nie jest zbyt głęboka i roślinność wodna może rozwijać się ponad lustro wody. Ale po ulewnych deszczach, poziom wody gwałtownie rośnie, nawet o ponad metr, podtapiając całą roślinność.

POWRÓT
Ważki Gdyni

Zdjęcia: Peter Senn
polska.e-mapa.net
Badania terenowe: Peter Senn
Tekst: Peter Senn
© Ewa Miłaczewska

 
 
 
Plan osiedla Sokółka w Gdyni-Chwarznie (UTM: CF34). A — opisany tu zbiornik retencyjny okresowo wysychający; B — okrągły zbiornik retencyjny (dawne oczko śródpolne), do tej pory nigdy nie wysechł; C — głęboki zbiornik retencyjny.
(polska.e-mapa.net)
Kliknij w zdjęcie aby powiększyć.
Widok osiedli Sokółka i Fort Forest w Gdyni-Chwarznie (UTM:CF34) na zdjęciu satelitarnym z maja 2018 r.
(polska.e-mapa.net)
Kliknij w zdjęcie aby powiększyć.

 
Zbiornik A 5-go lutego 2011 r., kiedy ulewny deszcz spadł na jeszcze zamarznięty zbiornik, powodując podtopienia w najbliższej okolicy.
(foto Peter Senn)
Zbiornik A 3-go maja 2018 r., kiedy jeszcze stało w nim trochę wody. Tydzień później nie było w ogóle wody.
(foto Peter Senn)

 
Tak wyglądał zbiornik A 16 lipca 2018 r., po pierwszym obfitym deszczu po 2,5 miesięca suszy. W międzyczasie roślinność ruderalna zdążyła się rozwinąć.
(foto Peter Senn)
Dwa dni później, 18 lipca 2018 r., zbiornik A był już pełny po dalszych obfitych opadach.
(foto Peter Senn)

 
Zbiornik A 23 czerwca 2019 r. Pomimo upałów, deszcze były na tyle obfite, że zbiornik nie wysechł.
(foto Peter Senn)
Zbiornik A 15 września 2019 r.
(foto Peter Senn)

 
Zbiornik B 30-go kwietnia 2020 r. po dłuższej suszy. Zbiornik A w tym czasie był całkowity wyschnięty.
(foto Peter Senn)
Zbiornik B 27-go maja 2020 r. po okresie dość obfitych opadów.
(foto Peter Senn)

 
Zbiornik C 10-go lipca 2019 r. Tak wygląda ten zbiornik po obfitych deszczach.
(foto Peter Senn)
Zbiornik C 7-go sierpnia 2020 r. Taki stan najlepiej „pasuje” ważkom.
(foto Peter Senn)
 
 
Ważki zarejestrowane przy zbiornikach retencyjnych na osiedlach „Sokółka” (A, B) i „Fort Forest” (C) w Gdyni-Chwarznie
(37 gatunków)
Kliknięcie w nazwę ważki powoduje przejście do strony poświęconej danemu gatunkowi
 
Zygoptera

Świtezianka błyszcząca Calopteryx splendens
Świtezianka dziewica Calopteryx virgo
Pałątka pospolita Lestes sponsa
Pałątka niebieskooka Lestes dryas
Pałątka zielona Chalcolestes viridis
Straszka pospolita Sympecma fusca
Tężnica wytworna Ischnura elegans
Tężnica mała Ischnura pumilio
Nimfa stawowa Enallagma cyathigerum
Łątka wczesna Coenagrion pulchellum
Łątka dzieweczka Coenagrion puella
Łątka halabardówka Coenagrion hastulatum
Łunica czerwona Pyrrhosoma nymphula
Anisoptera

Żagnica jesienna Aeshna mixta
Żagnica ruda Aeshna isoceles
Żagnica wielka Aeshna grandis
Żagnica sina Aeshna cyanea
Żagnica torfowa Aeshna juncea
Husarz wędrowny Anax ephippigerważka południowa
Husarz władca Anax imperator
Husarz ciemny Anax parthenope
Żagniczka wiosenna Brachytron pratense
Szklarka zielona Cordulia aenea
Miedziopierś metaliczna Somatochlora metallica
Ważka czteroplama Libellula quadrimaculata
Ważka płaskobrzucha Libellula depressa
Lecicha pospolita Orthetrum cancellatum
Lecicha białoznaczna Orthetrum albistylumważka południowa
Zalotka większa Leucorrhinia pectoralisgatunek chroniony
Szablak czarny Sympetrum danae
Szablak przepasany Sympetrum pedemontanum
Szablak krwisty Sympetrum sanguineum
Szablak żółty Sympetrum flaveolum
Szablak wędrowny Sympetrum fonscolombiiważka południowa
Szablak późny Sympetrum striolatum
Szablak zwyczajny Sympetrum vulgatum
Szafranka czerwona Crocothemis erythraeaważka południowa

 
Obserwacje

Świtezianka błyszcząca
Calopteryx splendens
Zbiornik A 7 obserwacji, 14 VI — 18 VIII 2019, 27 VI — 15 VII 2020. Pojedyncze osobniki, zarówno samce, jak i samice. Raz widziałem parę, z zachowaniem terytorialnym samca.
 
Świtezianka dziewica
Calopteryx virgo
Zbiornik A 4 obserwacje, 6 VIII 2019, 18 VI — 15 IX 2020. Pojedyncze przelatujące samce.
Zbiornik C 1 obserwacja, 9 VIII 2019. Jeden przelatujący samiec.
 
Pałątka pospolita
Lestes sponsa
Zbiornik A 85 obserwacji, 1 — 27 VIII 2018, 18 VII — 22 IX 2019, 5 VII — 22 IX 2020. Najczęściej jeden lub kilka terytorialnych samców, czasem pojedyncze samice, nieraz obserwacje tandemów i kilka razy znoszenie jajek.
 
Pałątka niebieskooka
Lestes dryas
Zbiornik A 1 obserwacja, 3 VII 2019. Pojedyncza samica.
 
Pałątka zielona
Chalcolestes viridis
Zbiornik A 29 obserwacji, 17 VIII — 2 IX 2018, 15 VIII — 22 X 2019, 17 VIII — 24 IX 2020. Najczęściej pojedyncze terytorialne samce, niejednokrotnie tandemy i kopulacje. 19 i 21 IX 2020 składanie jaj do łodyg situ Juncus sp.
Zbiornik C 2 obserwacje, 26 VII — 19 IX 2020. 1 samica oraz 1 samotny samiec + 1 tandem.
 
Straszka pospolita
Sympecma fusca
Zbiornik A 1 obserwacja, 3 VI 2019. Pojedynczy samiec.
 
Tężnica wytworna
Ischnura elegans
Zbiornik A 5 obserwacji, 5 VI — 9 VIII 2019, 19 — 27 VI 2020. Każdorazowo pojedynczy samiec.
Zbiornik C 8 obserwacji, 18 — 24 VI 2019, 28 VI — 26 VII 2020. Najczęściej pojedyncze samce terytorialne. Raz jedna samica f. infuscans.
 
Tężnica mała
Ischnura pumilio
Zbiornik A 18 obserwacji, 4 VIII — 25 VIII 2019, prawie codziennie. Przeważnie 2-3 młode lecz przebarwiające się samce, wykazujące zachowanie terytorialne. Jedna młoda samica (pomarańczowa — f. aurantiaca), i jedna już dojrzała, wybarwiona samica znosząca jajka.
 
Nimfa stawowa
Enallagma cyathigerum
Zbiornik A 55 obserwacji, 31 VII — 10 VIII 2018, 13 VII — 15 IX 2019, 2 — 14 VIII 2020. Najczęściej terytorialne samce (w szczytowym okresie liczebność dochodziła do kilkunastu osobników), rzadko widziałem samice, i tym bardziej tandemy, kopulacje lub znoszenie jajek. W sezonie 2019 nie widziałem żadnych wylinek lub osobników teneralnych, pomimo, że w 2018 gatunek ten składał jajka. W 2019 nimfy stawowe okupowały inną część zbiorniku, z otwartą wodą bez roślin szuwarowych. Obszar zajmowany w 2018 dość mocno zarósł w następnym roku, i nie widziałem tam nimf stawowych, zatem w roku 2019 zbiornik prawdopodobnie został ponownie skolonizowany. W roku 2020 nimf stawowych było bardzo mało, nie widziałem u nich praktycznie żadnego zachowania rozrodczego.
Zbiornik C 2 obserwacje, 22 VIII — 3 IX 2019. Kilka samców terytorialnych.
 
Łątka wczesna
Coenagrion pulchellum
Zbiornik A 4 obserwacje, 8 — 23 VI 2019, 24 VI — 3 VII 2020. Pojedyncze samce.
 
Łątka dzieweczka
Coenagrion puella
Zbiornik A 103 obserwacje, 3 — 28 VII 2018, 1 VI — 15 VIII 2019, 10 III — 6 VIII 2020. Najpospolitsza ważka z podrzędu Zygoptera. Do kilkudziesięciu samców i kilkunastu samic jednocześnie. Zachowanie terytorialne samców przez cały okres obserwacji, natomiast zachowanie rozrodcze (tandemy, kopulacje, znoszenie jajek) skupiało się w czerwcu i lipcu, tylko wyjątkowo w sierpniu. Żadna obserwacja w 2018 i 2019 r. nie obejmowała osobnika teneralnego lub nawet młodocianego, nie wybarwionego. 10 — 18 III 2020 2 larwy (det. P. Buczyński, G. Tończyk). 27 V 2020 — 19 VI 2020 osobniki teneralne obojga płci w liczbie od pojedynczych do 10+. Gatunek autochtoniczny.
Zbiornik B 2 obserwacje, 5 — 17 VII 2020. Kilka terytorialnych samców, a raz jedna samica w tandemie.
Zbiornik C 30 obserwacji, 1 VI — 2 VIII 2019, 31 V — 1 VIII 2020. Terytorialne samce, nieraz liczne, zachowanie rozrodcze — tandemy, kopulacje, składanie jaj.
 
Łątka halabardówka
Coenagrion hastulatum
Zbiornik A 1 obserwacja, 8 VI 2019, samiec.
 
Łunica czerwona
Pyrrhosoma nymphula
Zbiornik A 27 obserwacji, 5 — 22 VI 2019, 22 V — 18 VII 2020. Najczęściej pojedyncze samce; czasem tandem z kopulacją i znoszeniem jajek. 1 teneralny samiec — 22 V 2020; tandemy 9 — 25 VI 2020. Gatunek autochtoniczny.
Zbiornik C 15 obserwacje, 7 — 30 VI 2019, 3 — 28 VI 2020. Zazwyczaj pojedyncze samce.
 
Żagnica jesienna
Aeshna mixta
Zbiornik A 11 obserwacji, 17 VIII 2018, 28 VII — 29 IX 2019, 1 IX 2020. Przeważnie pojedyncze terytorialne samce. Gatunek autochtoniczny — jedna wylinka i osobnik (samica) teneralny.
Zbiornik B 1 obserwacja, 27 VIII 2018. 1 samica na pobliskim krzewie.
Zbiornik C 1 obserwacja, 19 IX 2020. Terytorialny samiec.
 
Żagnica ruda
Aeshna isoceles
Zbiornik A 1 obserwacja, 17 VI 2020, samiec.
 
Żagnica wielka
Aeshna grandis
Zbiornik A 15 obserwacji, 28 VII — 26 VIII 2018, 4 VIII — 22 IX 2019, 5 — 16 VIII 2020. Najczęściej pojedyncze samce wykazujące zachowanie terytorialne, ale jeden raz (2018 r.) samica znosząca jajek.
Zbiornik B 2 obserwacje, 22 VIII — 22 IX 2019. Terytorialne samce.
Zbiornik C 2 obserwacje, 23 VI — 7 VIII 2020. 23 VI 2020 kilka wylinek (det. P. Buczyński). Oprócz tego, jeden terytorialny samiec. Gatunek autochtoniczny.
 
Żagnica sina
Aeshna cyanea
Zbiornik A 103 obserwacje, 16 VII — 12 X 2018, 15 VII — 25 X 2019, 25 VII — 25 IX 2020. Najczęściej jeden lub kilka terytorialnych samców. Od czasu do czasu samica. W sezonie 2019 raz widziałem tandem z kopulacją i kilkakrotnie samice znoszące jajka. Wrzesień 2020 — co najmniej 5 samców terytorialnych prawie codziennie, a więcej osobników polujących w sąsiednich lasach.
Zbiornik B 5 obserwacji, 18 VII 2018, 20 VII — 20 XI 2019, 5 VII 2020. Przeważnie terytorialne samce. Gatunek autochtoniczny (wylinka 5 VII 2020).
Zbiornik C 10 obserwacji, 12 X 2018, 2 VIII 2019, 7 VIII — 24 IX 2020. Jeden lub kilka samców terytorialnych.
 
Żagnica torfowa
Aeshna juncea
Zbiornik A 1 obserwacja, 24 IX 2019. Dorosły samiec.
 
Husarz wędrowny
Anax ephippiger
Zbiornik A 1 obserwacja, 6 IX 2019. Młoda, niewybarwiona samica, II-go pokolenia, latała nad ugorem przy końcu zbiornika. Przeobrażenie prawdopodobnie odbyło się niezbyt daleko stąd.
 
Husarz władca
Anax imperator
Zbiornik A 53 obserwacje, 11 VI — 7 VIII 2019, 19 VI — 7 VIII 2020. Najczęściej 1-2 samce wykazujące zachowanie terytorialne, lecz także kilkanaście razy stwierdziłem obecność samicy, zawsze znoszącej jajka.
Zbiornik B 2 obserwacje, 17 — 26 VII 2020. Pojedyncze samce terytorialne.
Zbiornik C 31 obserwacji, 12 VI — 3 VIII 2019, 28 VI — 7 VIII 2020. Najczęściej jeden samiec patrolujący i jedna lub dwie samice. Bardzo częste składania jaj na zbutwiałych liściach/łodygach tataraku i pałki. Gatunek autochtoniczny — 4 VII 2020 — nieudane przeobrażenie, ważka nie wyszła całkowicie z wylinki, zaplątała się w liściach tataraku podczas bardzo silnego wiatru.
 
Husarz ciemny
Anax parthenope
Zbiornik A 2 obserwacje, 19 VIII 2019, 18 VI 2020. Samotne samce, latające nad wodą lub nad ugorem za końcem zbiornika przez kilka minut, potem odleciały.
Zbiornik C 1 obserwacja, 24 VI 2019. 1 samiec przelatujący.
 
Żagniczka wiosenna
Brachytron pratense
Zbiornik A 3 obserwacje, 2 VI — 5 VI 2019. Dwa razy patrolujące samce, jeden raz samica znosząca jajka.
 
Szklarka zielona
Cordulia aenea
Zbiornik A 1 obserwacja jednego osobnika, 2 VI 2019.
Zbiornik C 1 obserwacja, 7 VI 2019. 1 samiec przelatujący.
 
Miedziopierś metaliczna
Somatochlora metallica
Zbiornik A 25 obserwacji, 18 VII 2018, 18 VI — 30 VIII 2019, 15 VII — 6 VIII 2020. Prawie zawsze pojedyncze terytorialne samce, ale jeden raz samica znosząca jajek.
Zbiornik C 3 obserwacje, 14 VIII 2019, 17 — 24 VI 2020. Pojedyncze patrolujące samce.
 
Ważka czteroplama
Libellula quadrimaculata
Zbiornik A 42 obserwacje, 2 VI — 15 VII 2019, 24 V — 5 VIII 2020. Najliczniejszy gatunek z Anisoptera. Obserwowałem za każdym razem sporo patrolujących samców, a także tandemy (3 x), kopulację (1 x) i znoszenie jajek (kilkakrotnie). Jeden osobnik f. praenubila. 24 — 30 V 2020 — przeobrażające się osobniki. 21 VI 2020 — 3 osobniki teneralne, 1 wylinka. Gatunek autochtoniczny.
Zbiornik B 2 obserwacje, 5 VI 2019 — 1 terytorialny samiec, 17 VII 2020 — 1 samica składająca jaja.
 
Ważka płaskobrzucha
Libellula depressa
Zbiornik A 27 obserwacji, 19 VII 2018, 3 — 30 VI 2019, 31 V — 22 VII 2020. Pojedyncze, czasem dwa samce terytorialne lub samice, tandem/kopulacja, samice znoszące jajek.
Zbiornik B 1 obserwacja, 13 V 2018. 1 samiec i 1 samica.
Zbiornik C 8 obserwacji, 7 — 21 VI 2019, 28 VI 2020. Zawsze pojedynczy terytorialny samiec.
 
Lecicha pospolita
Orthetrum cancellatum
Zbiornik A 5 obserwacje, 7 — 22 VI 2019, 24 VI — 18 VII 2020. Młody (niewybarwiony) samiec (2 x), dojrzały samiec (1 x), dojrzała samica (2 x).
 
Lecicha białoznaczna
Orthetrum albistylum
Zbiornik A 1 obserwacja jednego samca, 27 VI 2020.
 
Zalotka większa
Leucorrhinia pectoralis
Zbiornik A 1 obserwacja jednego samca, 3 VI 2019.
 
Szablak czarny
Sympetrum danae
Zbiornik A 47 obserwacji, 13 VII — 22 X 2019, 11 VII — 25 IX 2020. Początkowo pojedyncze lub dwa-trzy teneralne samice i dwie wylinki, później terytorialne samce. Widziano znoszenie jajek (w tandemie) (22 IX 2019, 15 IX 2020). Teneralne samce i samice 15 — 28 VII 2020. Gatunek autochtoniczny.
Zbiornik C 2 obserwacje, 16 VIII — 19 IX 2020. Terytorialne samce.
 
Szablak przepasany
Sympetrum pedemontanum
Zbiornik A 2 obserwacje, 20 VIII – 26 IX 2019. Pojedyncze samce.
 
Szablak krwisty
Sympetrum sanguineum
Zbiornik A 69 obserwacji, 26-27 VIII 2018, 15 VII — 24 IX 2019, 14 VII — 24 IX 2020. Najczęściej jeden lub kilka terytorialnych samców. Tandemy, kopulacje i znoszenie jajek widziałem kilka razy. Teneralne osobniki 28 — 29 VII 2020. Gatunek autochtoniczny.
 
Szablak żółty
Sympetrum flaveolum
Zbiornik A 6 obserwacji, 28 VII 2018, 23 VI — 6 IX 2019, 15 VII 2020. Pojedyncze samce i/lub samice. Z reguły młode (ale nie teneralne) albo już stare osobniki. 15 VII 2020 — po raz pierwszy zobaczyłem u tego gatunku składanie jaj, najpierw w tandemie, potem sama samica z pilnującym w pobliżu samcem.
Zbiornik C 1 obserwacja, 6 IX 2019. Jedna samica.
 
Szablak wędrowny
Sympetrum fonscolombii
Zbiornik A 2 obserwacje, 14 i 15 VI 2019. Raz samiec i samica w tandemie, składające jajek, raz pojedynczy samiec.
Zbiornik C 3 obserwacje, 26 — 30 VI 2019. Jeden samiec i jedna samica (para). Zachowanie terytorialne i rozrodcze — tandem i składanie jaj.
 
Szablak późny
Sympetrum striolatum
Zbiornik A 12 obserwacji, 17 VIII — 24 IX 2019, 16 IX 2020. Zawsze pojedyncze terytorialne samce.
 
Szablak zwyczajny
Sympetrum vulgatum
Zbiornik A 51 obserwacji, 17 VIII — 2 IX 2018, 19 VII — 29 IX 2019, 2 VIII — 19 IX 2020. Samce i samice, czasem dość licznie, zachowanie rozrodcze zaobserwowałem kilkakrotnie. Gatunek autochtoniczny — dwie wylinki oraz osobniki teneralne. W 2020 r. teneralne 2 — 16 VIII 2020.
Zbiornik B 1 obserwacja, 27 VIII 2018. 1 terytorialny samiec.
Zbiornik C 10 obserwacji, 19 VII — 23 VIII 2019, 1 VII — 22 IX 2020. Najczęściej terytorialne samce, ale też pojedyncze samice. Raz widziałem zachowanie rozrodcze, w tym tandem i składanie jaj.
 
Szafranka czerwona
Crocothemis erythraea
Zbiornik A 1 obserwacja jednego samca, 27 VI 2020.